in ,

Mantar hastalıkları

Mantar hastalığı / Mantar rahatsızlığı nedir?

Mantar hastalıkları aslında mantarlar tarafından oluşturulan enfeksiyonlardır ve bir çok çeşidi bulunur. Biz bu yazımızda ciltte görülen en sık mantar hastalıklarını irdeleyeceğiz.

Ayak mantarı (Tinea pedis): Ayak mantarı toplumda oldukça yaygın görülen bir cilt enfeksiyonudur. Mantar, bir çeşit mikroptur ve genellikle sıcak ve nemli ortamda ürer. Birçok insan, hayat boyu en az bir defa ayak mantarı geçirir.

Ayak mantarı
Ayak mantarı

Tırnak mantarı (Onikomikoz): Tırnak mantarı uzun süre devam edebilen, tırnağın tamamının rengini ve şeklini bozabilen ve tedavisi zor olan bir mantar enfeksiyonudur.

Tırnak mantarı
Tırnak mantarı

Tinea versikolor: Tinea versikolor (pitriasis versicolor), Malassezia furfur isimli küf mantarının deride yaptığı enfeksiyondur.

Tinea versikolor
Tinea versikolor

Mantar Hastalıkları Bulgular

Ayak mantarı: Genellikle ayak parmak aralarında(özellikle son iki parmak arası) kaşıntılı kızarıklık ve çatlaklar şeklinde görülür. Bazı durumlarda ayak tabanlarında pullanma veya su kabarcıkları da görülebilir. Tanısı muayene ile konulur. Gerekli durumlarda derinin yüzeyinden alınan kazıntı örneğinden mikroskopla mantar incelemesi yapılabilir.

Tırnak mantarı: Genellikle tırnağın üst dış yarısından başlayan, tırnak yatağından ayrışma, sıklıkla sarı-beyaz bazen yeşil veya siyah kirli renk değişikliği, tırnağın kalınlaşması, şekil bozukluğu gibi bulguların biri veya birkaçı görülür.

Tinea versikolor: Genellikle gövdede deriden koyu renkli bazen de açık renkli dağınık yerleşimli yuvarlak şekilli lekeler şeklinde görülür. Genellikle muayene ile tanı konur, bazen ışık (wood) muayenesi veya deriden kazıntı alarak mikroskopik inceleme ile tanı konulabilir.

Mantar Hastalıkları Sebepler

Mantar hastalığı neden olur?

Ayak mantarı: Nem, terleme ve havalanma azlığı, deri mantarının çoğalmasına elverişli bir ortam sağlar. Bu nedenle ayaklar, mantarın üremesi için uygun ortamlardır. Ayak mantarı bulaşıcıdır. Ortak kullanılan terliklerden veya ortak kullanılan alanlarda yere çıplak ayakla basma sonucu bulaşabilir. Sıkı ayakkabı ve sentetik çoraplar, banyo sonrası ayakların kurulanmaması, ayak terlemesi gibi durumlar mantarın üremesi için elverişli ortam hazırlar.

Tırnak mantarı: Bulaş yolu çevre kaynaklıdır, ortak alanlarda(havuz, hamam gibi) çıplak ayakla yere basmakla ve ortak kullanılan terlikler ve/veya ayakkabılar ile bulaşabilir. Nemli ortam, enfeksiyonun şiddetini arttırır.

Tinea versikolor: Tinea versicolor, Malassezia furfur isimli küf mantarının deride yaptığı enfeksiyondur. Bu mantar türü, sağlıklı insanlarda da cilt florasında yaşadığı için bulaşıcı değildir. Bu nedenle tinea versicoloru başkasından kapmış olamazsınız veya başkalarına bulaştıramazsınız.

Mantar Hastalıkları Tedavi

Mantar hastalığı nasıl geçer? Mantar hastalığı tedavisi nedir?

Ayak mantarı tedavisi: Antifungal (ayak mantarı ilacı olarak bilinir) kremler etkilidir; kaşıntı, yanma gibi belirtileri hemen geçirir. Dirençli durumlarda antifungal haplar reçete edilebilir. Size reçete edilen krem ve hapların doğru kullanımı, hastalığın yinelememesi için çok önemlidir. Şikayetleriniz tamamen iyileşse bile enfeksiyon bir süre daha devam edebilir ve tedavinin tamamlanmadan bırakılması, nükslere neden olabilir.

Tırnak mantarı tedavisi: Tedavisi ayak mantarı ile benzerdir fakat tedavi süresi daha uzundur. Genellikle antifungal haplarla (tırnak mantarı ilacı olarak bilinir) ve tırnak cilaları ile tedavi edilir ve en az 3 ay tedaviye devam edilir.

   Ayak ve tırnak mantarının tedavisi çok önemlidir, çünkü mantar enfeksiyonu olan bölgelerde, deri bütünlüğünü kaybettiği için bakterilere giriş kapısı oluşturmakta, cilt altı enfeksiyonlara zemin hazırlamaktadır.Sık tekrarlayan cilt altı enfeskiyonları damarlarda kalıcı bozulmalara, kalıcı ödeme ve hareket kısıtlılığına neden olabilir.

 Tinea versikolor: Genellikle selenyum sülfit veya ketakonazol içeren şampuanların vücuda sürülüp 5-10 bekletilerek durulanması ve anti-fungal kremlerin günde iki defa 2-3 hafta kullanımı yeterlidir. Mevsim ve ortam değişikliğinde, sıcağın etkisi kalktığında kendiliğinden de iyileşebilir. Sürme tedavilerin yetersiz kaldığı durumlarda antifungal haplar da kullanılabilir.

Mantar Hastalıkları İçin Öneriler

Aşağıda belirtilen basit kurallara uyarak ayak mantarından korunabilirsiniz.

Mantar hastalığı önerileri

  • Ayağınızı yıkadıktan sonra, özellikle parmak aralarınızı çok iyi kurulayın.
  • Özellikle yazın, sıkı ayakkabı ve çorap giymeyin. Sandalet vb. yazın sıcak havalar için en uygun seçenektir.
  • Ayaklarınızı terleten kapalı ayakkabıları tercih etmeyin.
  • Teri emebilecek pamuk çoraplar tercih edin ve günlük olarak veya ıslaklık hissettiğinizde çoraplarınızı değiştirin.
  • Yazın ayaklarınızı ve ayakkabılarınızı mantara karşı etkili pudralarla pudralayın.

Tinea versikolordan korunmak için ise;

  • Sıkı olmayan kıyafetler tercih edin.
  • Güneşten korunun çünkü güneşte lekeler belirginleşir.
  • Yağlı içerikli vücut şampuanlarından kaçının.
  • Sık tekrarladığı dönemlerde koruyucu olarak selenyum sülfit veya ketakonazol içeren şampuanlar kullanılabilirsiniz.

Unutmayınız, burada bahsedilen durumlar en sık görülen yüzeyel mantar enfeksiyonlarıdır. Bunun dışında ciltte yerleşebilen birçok mantar türü bulunmaktadır. Bazı mantar enfeksiyonları kalıcı sakatlıklara dahi yol açabilir. Doktorunuza danışmadan kendi hastalığınıza ait teşhis ve tedavi yaklaşımlarından kaçınınız. Mantar hastalıkları şüpheniz varsa doktorunuza danışın.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Yükleniyor...

0

Yorumlar

0 yorumlar

Tuğba Falay tarafından yazılmış

Deri Yaşlanması: Önlenebilir mi?